Krupówki

lis 14, 2013 by

Krupówki

Krupówki to nazwa jednej z najpopularniejszych ulic w Polsce. Jest tym, czym dla Krakowa ulica Floriańska, a Piotrkowska dla Łodzi. Tu koncentruje się życie Zakopanego. Kiedyś jednak Krupówki wcale nie były główną ulicą miasta. Pierwotna osada skupiała się wzdłuż obecnej ulicy Kościeliskiej, a same Krupówki były niewielką dróżką prowadzącą do Kuźnic. Nazwa ulicy, stosowana od końca XIX wieku, pochodzi od nazwiska rodziny Krupowskich, do których należała ziemia w górnej części obecnych Krupówek. Tu w 1876 roku Walery Eljasz, jako pierwszy z „ceprów”, postawił swój dom. Szybko zaczęły powstawać sklepy, zakłady rzemieślnicze, muzea, instytucje itp. Pierwotnie budynki były wznoszone z drewna, a po wielkim pożarze Zakopanego w 1899 roku zaczęto budować zachowane do dziś kamienice. Od lat 80. XX wieku ulica jest zamknięta dla ruchu kołowego; mogą jeździć tylko konne dorożki. Raz w roku, wczesną wiosną, pędzone są tędy owce na redyk w góry. Przez resztę miesięcy Krupówki są salonem Zakopanego, zawsze pełnym turystów, siedzących w otwartych do późnych godzin pubach, restauracjach i robiących zakupy przy góralskich straganach. Nikogo nie odstraszają nawet ceny, które często i gęsto są niższe niż ceny w Chorwacji w sezonie.

Krupówki 19 to adres willi rodziny Kraszewskich, zwracającej uwagę piękną werandą. Obecnie mieści się tu Muzeum Sztuki Współczesnej, eksponujące meble, fotografie, stare narzędzia medyczne, które należały do Wacława Kraszewskiego — lekarza i społecznika. Drewniany dom pod numerem 77 to willa Zośka; w latach 1923-1928 mieszkała tu Maria Witkiewiczowa — matka Witkacego. W domu, wzniesionym w 1900 roku, był początkowo pensjonat, dziś działa tu sklep odzieżowy i księgarnia. Jednym z najbardziej malowniczych budynków na Krupówkach jest drewniana willa Poraj pod numerem 50, wybudowana pod koniec XIX wieku w stylu szwajcarskim. Obecnie mieści się tu kawiarnia i księgarnia. W jej wnętrzu kręcono sceny do filmu Człowiek z marmuru w reżyserii Andrzeja Wajdy. Podążając dalej w dół Krupówek jest hotel „Morskie Oko”. Niegdyś słynął on z wielkiej sali teatralnej, w której w latach międzywojennych gościły gwiazdy polskiego teatru, kabaretu czy opery. Dziś po teatrze nie ma śladu. Przy tzw. Dziurce (Krupówki 24), niewielkiej kawiarni, w której kiedyś przesiadywali Kornel Makuszyński i Jan Kasprowicz, mieści się dziś bar McDonald.

Kolejny duży budynek przy Krupówkach 10 to gmach Muzeum Tatrzańskiego. Zostało ono założone w 1888 roku z inicjatywy grupy uczniów i przyjaciół Tytusa Chałubińskiego (obecnie nosi jego imię). Za muzeum znajduje się alpinarium (górski ogród botaniczny) z licznymi okazami flory tatrzańskiej. Ogród czynny jest w sezonie letnim.

Nad Krupówkami dominuje kościół pw. Świętej Rodziny, druga w kolejności powstania parafialna świątynia Zakopanego. Wzniesiono ją w latach 1877-1899. Niezwykle wartościowe jest wyposażenie i wystrój świątyni.

Related Posts

Tags

Share This